PÊNÛS
مێژووی بیری سیاسیی سه‌ده‌ی بیسته‌م  

2016-09-10

مێژووی بیری سیاسیی سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌Ù…

(لیبڕاڵیزم Ùˆ كۆنسه‌رڤاتیزم)

به‌رگی دووه‌Ù…

نووسه‌ر: حوسێن به‌شیرییه‌

وه‌رگێڕانی: ناسر ئیبراهیم زاده‌

 

پێنووس: د. حوسێن به‌شیرییه ‌(Hossein Bashiriyeh) له‌ ساڵی 1953ÛŒ زایینی له‌ شاری "هه‌مه‌دان"ÛŒ ئێران له‌دایك بووه‌. پرۆفیسۆر Ùˆ Ù„ÛŽÙƒÛ†ÚµÙ‡‌ری به‌ناوبانگی زانسته ‌سیاسییه‌كانه كه‌ به ‌باوكی كۆمه‌ڵناسیی سیاسیی ئێران ده‌ناسرێت‌. لێكۆڵینه‌وه‌كانی، زیاتر ده‌رباره‌ÛŒ تیۆرییه‌كانی Ø´Û†Ú•Ø´ Ùˆ كۆمه‌ڵناسیی سیاسییه‌. به‌كالۆریۆسی زانسته‌ سیاسییه‌كانی له‌ زانكۆی تاران وه‌رگرتووه‌ Ùˆ له‌ ساڵی 1979ÛŒ زایینی له‌ "Ú•Ù‡‌فتارناسیی سیاسی" له‌ زانكۆی ئێسێكس  University of Essex له‌ بریتانیا بڕوانامه‌ÛŒ ماسته‌ری به‌ده‌ست هێناوه‌ Ùˆ پاشان له ساڵی‌ 1982ÛŒ زایینی له‌ بریتانیا له‌ زانكۆی لیڤه‌رپوول University of Liverpool بڕوانامه‌ÛŒ دكتۆرای له‌ "تیۆریی سیاسی" وه‌رگرتووه‌. له‌ ساڵی 1983 تا ساڵی 2007 له‌ ئێران كاری لێكۆڵینه‌وه‌ Ùˆ وه‌رگێڕان Ùˆ  وانه‌وتنه‌وه‌ÛŒ كردووه‌. له‌ ساڵی 2008 چووه‌ته‌ ویلایه‌ته‌ یه‌كگرتووه‌كانی ئه‌مریكا، له‌ ویلایه‌تی نیویۆرك له‌ زانكۆی سیراكیۆز Syracuse University كاری وانه‌بێژی Ùˆ لێكۆڵینه‌وه‌ ده‌كات.

ناوبراو خاوه‌Ù† ده‌یان كتێبی پڕبه‌ها Ùˆ هه‌روه‌ها وه‌رگێڕان Ùˆ توێژینه‌وه‌ÛŒ زانستییه‌ Ùˆ Ú•Û†ÚµÛŽÙƒÛŒ به‌رچاو Ùˆ كاریگه‌ری له‌سه‌ر ڕووناكبیران Ùˆ ته‌نانه‌ت سیاسه‌تمه‌دارانی Ú•Ù‡‌وتی ڕیفۆرمخوازی كۆماری ئیسلامیی ئێران هه‌بووه‌. ئه‌Ù… كتێبه‌یش له‌ دوو به‌رگدا، یه‌كێكه‌ له‌Ùˆ به‌رهه‌مانه‌ÛŒ ناوبراو كه‌ له‌ زمانی فارسییه‌وه‌ وه‌ڕگێردراوه‌ته‌ سه‌ر زمانی كوردی Ùˆ به‌ كتێبێكی هزریی به‌نرخ داده‌ندرێت. لێره‌دا هه‌ÙˆÚµ ده‌ده‌ین به‌ شێوه‌یه‌ÙƒÛŒ كورت Ùˆ پوخت، ئه‌Ù… به‌رهه‌مه‌ هزرییه‌ بخه‌ینه ‌ڕوو.

 Ø¨Ù‡‌ بڕوای نووسه‌ر، هزری سیاسی، به‌Ù¾ÛŽÚ†Ù‡‌وانه‌ÛŒ تیۆریی سیاسی، به‌دوای دۆزینه‌وه‌ÛŒ یاسامه‌ندیی دیارده‌كاندا ناچێ Ùˆ له‌ چوارچێوه‌ÛŒ یاسا پۆزێتیڤه‌كانی زانستدا نه‌به‌ستراوه‌ته‌وه‌ØŒ به‌ڵام پابه‌نده‌ به‌ یاساكانی لۆژیك، هه‌ڵبه‌ت ئه‌Ùˆ گوته‌یه‌ به‌Ùˆ واتایه‌ نییه‌ كه‌ هزری سیاسی، بێ گومان دژی ده‌سكه‌وته‌ تیۆرییه‌كان Ùˆ مه‌عریفه‌ÛŒ سیاسییه‌. هه‌روه‌ها هزره‌ سیاسییه‌كان، به‌Ù¾ÛŽÚ†Ù‡‌وانه‌ÛŒ زۆربه‌ÛŒ تیۆرییه‌كان"هه‌مه‌كییه‌ت" تاووتوێی ده‌كه‌Ù† نه‌Ùƒ هه‌نده‌Ùƒ و، هه‌ÙˆÚµ ده‌ده‌Ù† دیارده‌ لێكبڵاوه‌كان به‌ شێوه‌یه‌Ùƒ Ù„ÛŽÙƒ بده‌نه‌وه‌ØŒ وه‌Ùƒ ئه‌وه‌ÛŒ په‌یوه‌ندییه‌ÙƒÛŒ ئۆرگانیكیان پێكه‌وه‌ هه‌بێت. هزری سیاسی Ùˆ ئایدۆلۆژیای سیاسی، Ú¯Ù‡‌Ù„ÛŽÙƒ وێكچوویی Ùˆ وێكنه‌چوویییان له‌Ú¯Ù‡‌Úµ یه‌Ùƒ‌ هه‌یه‌.  

نووسه‌ر، له ‌سه‌ره‌تای كتێبه‌كه‌یدا ده‌ڵێت هزره‌ سیاسییه‌كانی هه‌ر سه‌رده‌مێك، ته‌نانه‌ت ئه‌Ú¯Ù‡‌ر یۆتۆپیایی Ùˆ شۆڕشگێرانه‌یش بن، ته‌نیا تا ئاستێكی زۆر سنووردار ده‌توانن مه‌یله‌كانی ئه‌Ùˆ سه‌رده‌مه‌ ببه‌زێنن. ته‌نانه‌ت وێناندنی كۆمه‌ڵگایه‌ÙƒÛŒ خه‌یاڵیش، ناتوانێ زۆر جیاواز بێ له‌ دۆخی كۆمه‌ڵگای به‌رباس. كه‌ره‌سه‌ÛŒ خاوی یۆتۆپیاكانیش، له‌ دۆخه‌كانی هه‌نووكه‌یی یان له‌ ڕابردووه‌وه‌‌ وه‌رده‌گیرێت. به‌Ùˆ پێیه‌ØŒ Ú•Û†ÚµÛŒ كێشمه‌كێشه‌كان، مه‌یله‌كان Ùˆ ڕیزبه‌ندییه‌كانی هێزه‌ كۆمه‌ڵایه‌تی Ùˆ سیاسییه‌كانی هه‌ر سه‌رده‌Ù…ÛŽÙƒ له‌ بیچمگرتن Ùˆ درووستبوونی هزره‌ سیاسییه‌كانی ئه‌Ùˆ سه‌رده‌مه‌دا، حاشاهه‌ڵنه‌گره‌. بۆ نموونه،‌ له‌سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌مدا جه‌Ù†Ú¯Ù‡‌ جیهانییه‌كان، Ø´Û†Ú•Ø´ له‌ سۆڤیه‌ت Ùˆ سه‌رهه‌ڵدانی فاشیزم له‌ ئه‌وروپا، زۆر كاریگه‌رییان‌ له‌ جۆراوجۆریی هزره‌ سیاسییه‌كانی ئه‌Ùˆ سه‌ده‌یه‌دا هه‌بووه Ùˆ ته‌نانه‌ت "هزرخوڵقێن"ـیش بوون. له‌ناو كاریگه‌رییه‌ به‌رچاوه‌كانی جه‌Ù†Ú¯Ù‡‌ جیهانییه‌كان له‌ پانتای هزری سیاسیدا، به‌تایبه‌ت ده‌بێ باس له‌Ùˆ بابه‌تانه‌ÛŒ خواره‌وه‌ بكرێت: به‌رفراوانبوونه‌وه‌ÛŒ به‌رژه‌وه‌ندی Ùˆ هزره‌ دژه‌ ئه‌قڵانییه‌كان، سه‌رهه‌ڵدانی بۆچوونه‌ پراگماتیستییه‌كان، خۆپاراستن له‌ سه‌رقاڵبوون به‌ سیسته‌مه‌ فكرییه‌ تۆكمه‌ Ùˆ گشتگیرەکان Ùˆ به‌رفراوانبوونه‌وه‌ÛŒ هزری Ú•Ù‡‌خنه‌گرانه‌.

به‌Ùˆ شێوه‌یه،‌ نووسه‌ر بڕوای وایه‌ كه‌ به‌بێ له‌به‌رچاوگرتنی به‌رژه‌وه‌ندییه‌ كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كانی په‌یوه‌ندیدار به‌ هزره‌كانه‌وه،‌ ناكرێ به‌باشی له‌ هزره‌ سیاسییه‌كانی سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌Ù… بگه‌ین. هه‌روه‌ها نووسه‌ر ده‌ڵێت: به‌تایبه‌ت ناكرێت ئه‌Ùˆ هزرانه‌ÛŒ ڕاشكاوانه‌ خاوه‌Ù†ÛŒ لایه‌Ù†ÛŒ كرده‌یی Ùˆ سیاسیین، به‌Ù¾ÛŽÛŒ Ú†Ù‡‌مكه‌ ئه‌بستراكته‌كان (به‌Ùˆ جۆره‌ÛŒ له‌ پۆلێنكردنه‌ فه‌لسه‌فییه‌كاندا ده‌كرێ)ØŒ Ù¾Û†Ù„ÛŽÙ† بكرێن. نووسه‌ر، له‌ پێشه‌كیی ئه‌Ù… كتێبه‌دا ده‌ڵێت ده‌بێ به‌كورتی ئاوڕێك له‌ Ú†Ù‡‌مكی هزری سیاسی Ùˆ جیاكردنه‌وه‌ÛŒ له‌ Ú†Ù‡‌مكه‌ هاوتاكانی بده‌ینه‌وه‌. "ڕیمۆن ئارۆن" نووسه‌ری فه‌ره‌نسی، گووتویه‌تی "هزری سیاسی، بریتییه‌ له‌ هه‌وڵدان بۆ دیاریكردنی ئامانجگه‌Ù„ÛŽÙƒ كه‌ تا ڕادده‌یه‌ÙƒÛŒ گونجاو ئه‌Ú¯Ù‡‌ری وه‌دیهاتنیان هه‌یه‌ Ùˆ هه‌روه‌ها دیاریكردنی ئه‌Ùˆ كه‌ره‌سانه‌ÛŒ كه‌ تا ڕادده‌یه‌ÙƒÛŒ گونجاو، ده‌كرێ چاوه‌ڕوانیی ئه‌وه‌ت لێیان هه‌بێ كه‌ ببنه‌ Ù‡Û†ÛŒ Ú¯Ù‡‌ییشتن به‌Ùˆ ئامانجانه‌".  بۆ ده‌ÙˆÚµÙ‡‌مه‌ندكردنی ئه‌Ùˆ پێناسه‌یه،‌ ده‌بێ بڵێین كه‌ بیرمه‌ندی سیاسی كه‌سیك نییه‌ كه‌ ته‌نیا خاوه‌Ù†ÛŒ كۆمه‌ÚµÛŽÙƒ بیروڕا Ùˆ ئامانج بێ Ùˆ ئامرازه‌كانی Ú¯Ù‡‌ییشتن به‌Ùˆ ئامانجانه‌ ده‌سنیشان بكا، به‌ڵكوو ده‌بێ بتوانێ به‌ شێوه‌یه‌ÙƒÛŒ ئه‌قڵانی Ùˆ لۆژیكی، به‌ÚµÚ¯Ù‡‌ بۆ بیروبۆچوونه‌كانی خۆی بێنیته‌وه،‌ تا ئاستێك كه‌ بیروڕاكانی، وه‌Ùƒ ڕا Ùˆ ته‌فزیلاتی تاكه‌كه‌سی نه‌یه‌نه‌ هه‌ژماركردن.

نووسه‌ر له‌ درێژه‌دا ده‌نووسێت، Ú†Ù‡‌مكی هزری سیاسی، كاتێك ڕوونتر ده‌بێته‌وه‌ كه‌ له‌ Ú†Ù‡‌مكه‌كانی تر به‌تایبه‌ت "فه‌لسه‌فه‌ÛŒ سیاسی"ØŒ "(تیۆریی سیاسی" Ùˆ "ئایدۆلۆژیای سیاسی" جیای بكه‌ینه‌وه‌. هه‌رچه‌نده‌ تێكه‌ڵاوییان زۆره‌ وه‌Ùƒ Ú†Ù‡‌مكگه‌Ù„ÛŒ هاوبنه‌ماڵه‌ دێنه‌ هه‌ژماركردن. به‌ بڕوای نووسه‌ر، فه‌لسه‌فه‌ÛŒ سیاسی، به‌ شێوه‌یه‌ÙƒÛŒ ئه‌بستراكت په‌یوه‌ندیی به‌ ده‌ره‌نجامه‌كانی حكوومه‌ت Ùˆ ئامرازه‌ شیاوه‌كانی Ú¯Ù‡‌ییشتن به‌Ùˆ ده‌ر‌Ù‡‌نجامانه‌ Ùˆ دواجار به ‌باشترین جۆری حكوومه‌ته‌وه‌ هه‌یه‌. بابه‌ته‌ سه‌ره‌كییه‌كانی فه‌لسه‌فه‌ÛŒ سیاسی، Ù¾ÛŽÙƒ هاتوون له‌ چۆنیه‌تیی وه‌ده‌ستهێنانی هه‌قیقه‌ت، دادپه‌روه‌ری، بنه‌ماكانی خێر Ùˆ به‌رژه‌وه‌ندیی گشتی، پێداویستییه‌كانی ئازادی Ùˆ یه‌كسانی، سه‌قامگیریی ژیانی سیاسی له‌سه‌ر Ù¾Ú•Ù‡‌نسیپه‌ ئه‌خلاقییه‌كان، Ù‡Û† Ùˆ پێویستیی بوونی حكوومه‌ت، هۆكاره‌كانی په‌یڕه‌ویكردنی هاووڵاتیان له‌ ده‌سه‌ڵات و، شتی له‌Ùˆ بابه‌ته‌.

نووسه‌ر بڕوای وایه‌ كه‌ هزری سیاسی، به‌ واتای نوێی وشه‌ØŒ خاوه‌Ù†ÛŒ ئۆگریی كه‌Ù… Ùˆ زۆر هاوشێوه‌ÛŒ فه‌لسه‌فه‌ÛŒ سیاسییه‌ Ùˆ له‌Ùˆ ڕووه‌وه‌ زۆرتر له‌ فه‌لسه‌فه‌ÛŒ سیاسی نزیكه‌ØŒ نه‌Ùƒ بۆ نموونه‌ له‌ بیردۆز یان تیۆری، به‌ واتا نوێیه‌كه‌ÛŒ. به‌Ù… واتایه‌ØŒ هزری سیاسیی سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌Ù…ØŒ له ‌ڕاستیدا درێژه‌ÛŒ فه‌لسه‌فه‌ÛŒ سیاسیی كۆنه‌. به‌ڵام له‌ ڕوانگه‌یه‌ÙƒÛŒ گرنگه‌وه‌ جیاوازییان پێكه‌وه‌ هه‌یه‌ Ùˆ جیاوازییه‌كه‌یشیان ئه‌وه‌یه‌ كه‌ هزری سیاسی، تایبه‌تمه‌ندییه‌ÙƒÛŒ كرده‌وه‌خوازانه‌تری هه‌یه‌ Ùˆ هۆگرییه‌ ئه‌بستراكته‌كانی فه‌لسه‌فه‌ÛŒ سیاسی، وه‌Ùƒ باسی هۆكار Ùˆ پێداویستی Ùˆ بنه‌ماكانی درووستبوونی حكومه‌تی وه‌لا ناوه‌.

نووسه‌ر ئاماژه‌ به‌وه‌ ده‌كات كه‌ جیاوازیی نێوان هزری سیاسی Ùˆ تیۆریی سیاسی، زۆر ڕوونتره‌. تیۆریی داڕشتنی سیاسی له‌ سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌مدا به‌دوای په‌ره‌سه‌ندنی زانسته‌كانی تر سه‌ری هه‌ڵداوه‌. له‌Ùˆ جۆره‌ تیۆریداڕشتنانه‌یشدا میتۆدی‌ پۆزێتیڤی زانسته‌كان به‌كار ده‌بردرێ. تیۆریداڕشتنی پۆزێتیڤ Ùˆ به‌دوور له‌ لایه‌نه‌كانی ئاشكرای ئایدۆلۆژییه‌Ùƒ Ùˆ فه‌لسه‌فی Ùˆ به‌ده‌ر له‌ توخمی Ú•ÛŽÚ¯Ù‡‌پێدان Ùˆ كرده‌وه‌ Ùˆ داشكانه‌وه‌ به‌لای ڕاڤه‌كردن Ùˆ ڕوونكردنه‌وه‌ÛŒ په‌تی، بێگومان وه‌Ùƒ هزری سیاسی نایه‌ته‌ هه‌ژماركردن. بۆ نموونه‌ØŒ له‌ نێوان ئه‌Ùˆ تیۆرییانه‌ÛŒ سه‌باره‌ت به‌ Ù‡Û† Ùˆ به‌ستێنه‌كانی سه‌رهه‌ڵدان Ùˆ سروشتی بزووتنه‌وه‌ فكرییه‌ فاشییه‌كان ڕۆدەنرێن Ùˆ خودی هزره‌ فاشیستییه‌كان، كه‌ وێنه‌ÛŒ كۆمه‌ڵگایه‌ÙƒÛŒ دڵخواز به‌ده‌سته‌وه‌ ده‌ده‌ن، جیاوازییه‌ÙƒÛŒ سروشتی له‌ئارادایه‌.

هه‌روه‌ها د.حوسێن به‌شیرییه‌ له‌ درێژه‌دا ده‌ڵێت: هزری سیاسی، Ú•Ù‡‌Ù†Ú¯Ù‡‌ تا ڕادده‌یه‌Ùƒ لایه‌Ù†ÛŒ وه‌سفكردن یان ڕوونكردنه‌وه‌ÛŒ هه‌بێ، به‌ڵام له‌ بنه‌مادا نۆرماتیڤه‌ØŒ واتا په‌یوه‌ندیی به‌ چۆنیه‌تیی ڕێكخستنی ژیانی سیاسی به‌Ù¾ÛŽÛŒ Ù¾Ú•Ù‡‌نسیپه‌ تیۆرییه‌كان یان Ù¾Ú•Ù‡‌نسیپه‌كانی ئه‌خلاقێكی تایبه‌ته‌وه‌ هه‌یه‌. هزری سیاسی، له ‌ڕووی ئه‌خلاقه‌وه‌ په‌رۆشی دۆخی مرۆیییه‌ Ùˆ له‌Ùˆ ڕووه‌وه‌ زۆرتر له‌ ئایدۆلۆژیای سیاسییه‌وه‌ نزیكه،‌ نه‌Ùƒ له‌ تیۆریی سیاسی (یان به‌ واتایه‌ÙƒÛŒ باشتر، تیۆری سه‌باره‌ت به‌ دیارده‌ سیاسییه‌كان، كه‌ زۆرتر ده‌كه‌وێته‌ چوارچێوه‌ÛŒ كۆمه‌ڵناسیی سیاسییه‌وه‌). له‌ هه‌مبه‌ردا، تیۆریسیه‌Ù†ÛŒ سیاسی، به‌ڕواڵه‌ت جه‌خت ده‌كاته‌ سه‌ر "Ú•ÛŽÚ˜Ù‡‌ییبوونی به‌هاكان" Ùˆ Ú•Ù‡‌Ù†Ú¯Ù‡‌ ده‌ردناس بێت، به‌ڵام چاره‌سه‌ركه‌ر نییه‌. "جۆن دێیوی" فه‌یله‌سووفی ئه‌مریكی گوتوویه‌تی" تاوتوێكردنی پرسه‌ مرۆیییه‌كان هاوڕێ له‌Ú¯Ù‡‌Úµ سه‌ركۆنه‌كردن یان په‌سه‌ندكردنی ئه‌خلاقی Ùˆ هه‌روه‌ها به‌Ù¾ÛŽÛŒ Ú†Ù‡‌مكه‌كانی وه‌Ùƒ ناڕاستی Ùˆ ڕاستی، Ú•Ù‡‌Ù†Ú¯Ù‡‌ Ú¯Ù‡‌وره‌ترین له‌مپه‌ری به‌رده‌Ù… Ú•ÛŽÚ¯Ù‡‌ÛŒ په‌ره‌سه‌ندنی مێتۆده‌ دروسته‌كان بووه‌ له‌ پانتاییی زانستی كۆمه‌ڵایه‌تیدا". به‌Ùˆ واتایه‌ØŒ Ú•Ù‡‌Ù†Ú¯Ù‡‌ هزری سیاسی، ڕێگر بێ له‌ به‌رده‌Ù… په‌ره‌سه‌ندنی تیۆریی سیاسی، به‌ڵام به ‌هه‌ر حاڵ، ئه‌ركی هزری سیاسی ته‌نیا شیكاری زانستی نه‌بووه‌ØŒ به‌ڵكوو گۆڕینی ڕاسته‌قینه‌ بووه‌ØŒ هاوڕێ له‌Ú¯Ù‡‌Úµ سه‌ركۆنه‌كردن یان پێداگریی ئه‌خلاقی.

 

ئه‌Ù… كتێبه (به‌رگی دووه‌Ù…)‌ له‌ (2) به‌Ø´ÛŒ سه‌ره‌ÙƒÛŒ Ùˆ Ú†Ù‡‌ند باس (وتار)ÛŽÙƒ Ù¾ÛŽÙƒ هاتووه‌ØŒ به‌Ù… شێوه‌یه‌ÛŒ خواره‌وه‌:

به‌Ø´ÛŒ یه‌كه‌Ù…: لیبڕاڵیزم له‌ سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌مدا

وتاری یه‌كه‌Ù…: به‌ستێنه مێژوویی Ùˆ فكرییه‌كانی لیبڕاڵیزم له‌ سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌مدا

وتاری دووه‌Ù…: نه‌وه‌ÛŒ ÙƒÛ†Ù†ÛŒ لیبڕاڵ-دیموكراته‌كانی سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌Ù…

وتاری سێیه‌Ù…: كارڵ پوپه‌ر

وتاری چواره‌Ù…: فرێدریش هایك

وتاری پێنجه‌Ù…: ئایزایا به‌رلین

وتاری شه‌شه‌Ù…: جۆن ڕاوڵز

وتاری حه‌وته‌Ù…:  هانا ئارێنت

وتاری هه‌شته‌Ù…: لیبڕاڵیزم Ùˆ ئایدۆلۆژیا Ùˆ مه‌عریفه‌ÛŒ زانستی

به‌Ø´ÛŒ دووه‌Ù…: كۆنسه‌رڤاتیزم له‌ سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌مدا

وتاری یه‌كه‌Ù…: Ù¾Ú•Ù‡‌نسیپ Ùˆ قۆناغ Ùˆ جۆره‌كانی كۆنسه‌ر‌ڤاتیزم‌ له‌ سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌مدا

وتاری دووه‌Ù…: نه‌وه‌ÛŒ ÙƒÛ†Ù†ÛŒ كۆنسه‌رڤاته‌كانی سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌Ù…

وتاری سێیه‌Ù…: ئۆرتێگا یی گاسێت

وتاری چواره‌Ù…: دوو Ú˜Û†Ú¤Ù‡‌نه‌Ù„ØŒ مۆنییه‌ØŒ وه‌یل

وتاری پێنجه‌Ù…: لیۆ شتراوس: فه‌یله‌سووفی كۆنسه‌رڤاتیڤ

وتاری شه‌شه‌Ù…: مایكل ئۆكشات

وتاری حه‌وته‌Ù…: چۆنیه‌تیی پێوه‌ندیی نێوان ئایین Ùˆ مۆدێڕنیته‌ له‌ ڕۆژاوادا

وتاری هه‌شته‌Ù…: له‌ كۆنسه‌رڤاتیزمه‌وه‌ تا هێرمێنوتیك Ùˆ پۆستمۆدێرنیزم

 

بۆ زانیاریی زیاتر Ùˆ دابه‌زاندنی كتێبه‌كه،‌ بڕوانه‌:

حۆسێن به‌شیرییه‌ØŒ مێژووی بیری سیاسیی سه‌ده‌ÛŒ بیسته‌Ù…ØŒ به‌رگی دووه‌Ù…ØŒ لیبرالیزم Ùˆ كۆنسه‌رڤاتیزم، وه‌رگێڕانی: ناسر ئیبراهیم زاده‌ØŒ هه‌ولێر: خانه‌ÛŒ موكریانی بۆ چاپ Ùˆ بڵاوكردنه‌وه ‌(چاپخانه‌ÛŒ موكریانی)ØŒ 2013.

 

 Ù„ینکی دابەزاندنی کتێبەکەhttp://www.mukiryani.com

"History of Political Thought in the 20th Century" [2 volumes]; vol I, Marxist Thought; vol. II, Liberal and Conservative Thought (Tehran: Nay Press, 1994-96).

 

پێناسە | پەیوەندی | ئەرشیف

هەموو مافەکان بۆ penus.krd پارێزراون