PÊNÛS
 
قەیرانی وردەناسنامەکان 
     2016-11-18
حیسام دەست پیش

قەیرانی "وردەناسنامەکان"

 

حیسام دەست پیش، Ù…امۆستای زانستە سیاسییەکان – زانکۆی سەلاحەددین

پوختەی باسەکە:

هەڵوێستی هێندێ Ù„Û• کەس Ùˆ لایەنە سیاسییەکان Ù„Û• گەڕانەوە بۆ بەغدا Ùˆ داواکردن Ù„Û• بەغدا Ú©Û• مکانیزمی پارێزگاکان پەیڕەو بکات، یەکێکه‌ Ù„Û•Ùˆ بابەتانەی Ú©Û• Ù„Û• زۆر بوارەوە جێگه‌ÛŒ ڕاوەستەکردنە. Ù„Û• هەمان کاتدا ئەم بابەتە Ù„Û• زۆربەی بەشەکانی کوردستاندا Ú•Û•Ù†Ú¯ÛŒ دایەوە. دیارە Ù„Û• ڕۆژهەڵاتی کوردستان، Ú©Û• گوتاری ناسیۆنالیستی، هێز Ùˆ تواناییی زۆرترە، زیاتر Ù„Û• بەشەکانی تری کوردستان باسی لەسەر کراوە و، بەپێچەوانە Ù„Û• باکوور Ùˆ ڕۆژاوا بە Ù‡Û†ÛŒ Ú•Û†Ú˜Û•Ú¤Û• سیاسییەکان Ùˆ ئەقڵییەتێک Ú©Û• کوردایەتی Ù„Û•ÙˆÛŽ پێناسە دەکات، بەهەستیارییه‌ÙƒÛŒ کەمتر وەرگیراوە.

بە هەر حاڵ ئەم پرسە Ù„Û• باشوور، سەرۆکی هەرێم، سەرۆکوەزیران Ùˆ حزب Ùˆ لایەنە سیاسییەکانی ناچار کرد ڕای خۆیان Ù„Û•Ùˆ بوارەدا دەرببڕن. Ù„Û• دەرەوەی پانتای سیاسی Ùˆ Ú¯Û•Ù…Û• سیاسییەکان، Ú†Û†Ù† دەتوانین بیر Ù„Û•Ù… بابەتە بکەینەوە یان ئاوڕی Ù„ÛŽ بدەینەوە؟ واتا Ú†Û†Ù† دەتوانین ئاوڕێک Ù„Û• جەوهەری ئەم پرسە بدەینەوە، Ú©Û• Ú†Û†Ù†Û• هێز Ùˆ لایەنی سیاسی، ئامادە دەبێ پەنجە بخاتە سەر Ù‡ÛŽÚµÛ• سوورەکانی Ú©Û†Ù…Û•ÚµÚ¯Û•ÛŒ کوردی Ùˆ بزاڤەکەیەوە؟ یان Ú† شتێک دەبێتە پاڵنەر، Ú©Û• هێز Ùˆ لایەنی سیاسی بەبێ هەستکردن بە مەترسی Ùˆ داهاتووی سیاسیی خۆی، بەئاشکرا Ùˆ دەنگی بەرز باس Ù„Û• بابەتێکی ئاوا بکات؟ لێرەدا بە ئاوڕدانەوە Ù„Û• كه‌موكوڕی Ùˆ خودی جەوهەری ناسنامەی کوردی، دەمانهەوێ ڕاڤەی ئەم بابەتە بکەین و، ئەگەر بکرێ بەشێک Ù„Û• ڕاستییەکانی بخەینە ڕوو.

پێشەکی:

ناسنامە Ùˆ ئاوڕدانەوە لێی، Ù„Û• پانتای زانستی سیاسەت Ùˆ کۆمەڵناسیدا Ù„Û•Ùˆ بابەتانە بووە Ú©Û• ئەمرۆیشی لەگەڵدا بێ، جێگه‌ÛŒ باس Ùˆ ڕاڤەکردنە. Ù„Û• خوێندنەوەی پرسی ناسنامە، ئەوەی زۆرترین بەهای وەرگرتووە، ناسنامەی نەتەوەیییە. واتا ناسنامەیەک Ú©Û• دەتوانێ وێنایەکی هاوبەش Ùˆ یەکگرتوو Ù„Û• نێوان تاکەکانی نەتەوەیەکدا بەرهەم بێنێت. ئەم ناسنامەیه‌ دەتوانێ Ù„Û• دەرەنجامی گۆڕان Ù„Û• بەستێنی کۆمەڵایەتی-ئابووریدا، فۆرمێک بە خۆیەوە ببینێ. Ù„Û• هەمان کاتدا ئەم ناسنامەیه‌ØŒ دەتوانێ هەڵگری ئەو مانایە بێ Ú©Û• بڵاڤۆکەکان سازی دەکەن و، وێنایەکی هاوبەش Ù„Û• نەتەوەبوونی Ù„ÛŽ دەکەوێتەوە. Ù„Û• لایەکی ترەوە بزاڤێکی سیاسی، دەتوانێ Ú•Û†ÚµÛŒ Ù„Û• بەرهەمهێنانی ئەو ناسنامە گشتییەدا هەبێ و، Ù„Û• دواییدا نوخبە، یان سەرچڵەکانی کۆمەڵگەیش دەتوانن خاوەنی ئەو Ú•Û†ÚµÛ• بن، Ú©Û• Ú†Û†Ù† ناسنامەیەکی نەتەوەیی بخوڵقێنن یان بەرهەمی بێنن. بەگشتی ئەم ناسنامەیه‌ØŒ کاتێک Ù„Û•Ú¯Û•Úµ دەوڵەتدا تێکەڵ دەبێ، فۆرمی دەوڵەت-نەتەوەی Ù„ÛŽ دەکەوێتەوە Ú©Û• تاکوو ئەمرۆ دیارترین ئەکتەری پانتای نێونەتەوەیییە. Ù„Û• هەمان کاتدا هەر ئەمە شوناسێک ساز دەکات، Ú©Û• تاکەکان Ù„Û•Ùˆ Ú•ÛŽÚ¯Û•ÙˆÛ• پێناسەی بوونی خۆیان دەکەن.

لێرەدا پرسیاری سەرەکی ئەوەیە Ú©Û•ØŒ ئاخۆ ناسنامەی کوردی توانیویەتی سیما Ùˆ ناسنامەیەکی گشتی بەرهەم بێنێت، یان "وردەناسنامەکان"Ù† Ú©Û• چارەنووسی نەتەوە Ùˆ ناسنامەکەی بەدەستەوە دەگرن؟ لای کورد بابەتی ناسنامەی نەتەوەیی، تاکوو ئێستا Ù„Û• تراژێدی، نەهامەتییەکان Ùˆ جۆری دیتنی جیهانی دەرەوەی کورددا بوونی هەبوو. واتا کاتێک کورد تووشی تراژێدی Ùˆ ئازار دەبێتەوە، دەتوانێ ناسنامەیەکی هاوبەش ببینێ. Ù„Û• هەمان کاتدا دراوسێ Ùˆ جیهانی دەرەوەیش، کورد ÙˆÛ•Ú© نەتەوە Ùˆ ناسنامەیەک، جیاواز Ù„Û• دراوسێکانی دەبینێ. بەڵام ئەم ناسنامەیه‌ Ù„Û• ئاستی سیاسی Ùˆ پرۆژەی سیاسی، بەرەوڕووی Ú©Û†Ù…Û•ÚµÛ• کێشەیەکی جددییە Ú©Û• ناسنامە بچووکەکان Ú•Û•ÙˆÚ•Û•ÙˆÛ•Ú©Û•ÛŒ دەگۆڕن. بەو مانایە Ú©Û• کاتێک کوردبوون دادەبەزێتە سەر کیانی سیاسی Ùˆ دەسەڵاتی سیاسی، ناسنامەی گشتی توانای خۆی لەدەست دەدا و، وردەناسنامەکان Ú•Û†Úµ Ùˆ کاریگەریی خۆیان پێشان دەدەن. Ù„Û•Ù… بوارەدا، باشووری کوردستان نموونەیەکی ڕاستەقینە Ùˆ بەرچاوە.

Ù„Û• تێگەییشتنی سەرەتاییی بابەتەکەدا دەتوانین ئاوا وێنای بکەین، Ú©Û• ئەوەی Ù„Û• باشووری کوردستان ڕوو دەدات، ناکارامەبوونی ناسنامەی گشتییە Ù„Û• ئاراستەکردنی سیاسەت، کەلتوور Ùˆ Ú©Û†Ù…Û•ÚµÚ¯Ù‡‌. Ù„Û•Ù… نێوەدا وردەناسنامەکانن Ú©Û• Ù„Û• بەستێنی خۆیاندا ناسنامەی گەورەن، چارەنووسی ناسنامەی نەتەوەیی دیاری دەکەن و، Ù„Û• کۆتاییدا ئەم وردەناسنامانەیە Ú©Û• دەبنە Ù‡Û†ÛŒ ÙˆÛŽÙ†Û• پارچەپارچەکراوەکانی ناسنامەی کوردی. نموونەی هەرە بەچاو Ù„Û• توانای ئەم وردەناسنامانە Ù„Û• باشوور، Ù„Û• نێوان سلێمانی Ùˆ هەولێردایە. ئەم دوو "وردەکەلتوور"Û• Ù„Û• بازنەی ناسنامەی کوردیدا، هەڵگری خەون Ùˆ خەیاڵێکی جیاوازن. بۆیە خۆیان بە ئازاد دەبینن Ù„Û• پەیڕەوکردنی هەر سیاسەت Ùˆ ئاراستەیەکدا. لەبەر ئەوەی نەبوونەتە سابجێکت، یان بەرکاری ناسنامەیەکی گشتی Ùˆ فراوان Ù„Û• ئاستی نەتەوەیەکدا، بۆیە خۆیان ÙˆÛ•Ú© ناوەندێک پێناسە دەکەن. لێرەوەیە Ú©Û• یەکەم، ئەوی ترەکەیان دەگۆڕێ و، Ù‡Û•ÙˆÚµÛŒ تێکشکاندنی یەکتر دەدەن، ته‌نانه‌ت ئەگەر داگیرکەریش قازانج بکات. هەروەها جۆرێک Ù„Û• هەقیقەت بۆ خۆیان دەبیننەوە، Ú©Û• ڕەوایی ببەخشنە پرۆژەکانیان. بەگشتی، ئەوەی Ù„Û• ململانێی سیاسیدا Ù„Û• باشوور دەبینرێ، Ù„Û• ڕاستیدا وردەناسنامەیەکە Ú©Û• ئاوێتەبوون بە ناسنامەی نەتەوەیی، بە خەتەر Ùˆ مەترسییەکی گەورە سەیر دەکات. بۆیە پاڵدان بە داگیرکەر Ùˆ ناوەندەکەی، بە بابەتێکی ئاسایی دەبینێ و، بەزاندنی Ù‡ÛŽÚµÛ• سوورەکان بە سوور نازانێ، بەڵکوو ÙˆÛ•Ú© مافێکی ڕەوا سەیری دەکات Ùˆ Ù‡Û•ÙˆÚµÛŒ تیۆریزەکردنیشی دەدات.

 

وردەناسنامەی سلێمانی

وردەناسنامەی سلێمانی بەرهەمی سێ فاکتەری سەرەکییە.

یەکەم: مێژوو، کە دار و موڵکی بابان بێ

دووەم: کەلتوور، کە بەرهەمی شاعیران و ناوەندی ڕۆشنبیری کوردی

سێیەم: ئایدۆلۆژی، کە دەرەنجامی ئەقڵییەت و گوتاری چەپە

ئەم وردەناسنامه‌یە، خۆی بە خاوەنی مێژوویەک دەزانێ، Ú©Û• ئیدارەی تێدا بووە Ùˆ چەندین دەیە ئەزموونی دەسەڵاتداری Ù„Û•Ùˆ ناوچەدا هەبووە. بۆیە ئەوە ÙˆÛ•Ú© میراتێک دەزانێ Ú©Û• دەتوانێ ڕەوایەتی بە دووبارەکردنەوەی ئەو مێژووەی Ù¾ÛŽ بدات. Ù„Û•Ù… سۆنگەوەیە Ú©Û• خۆی ÙˆÛ•Ú© ناسنامه‌یه‌ÙƒÛŒ باڵادەست دەبینێ Ùˆ Ù„Û•Ùˆ ڕێگەیه‌ÙˆÛ•ØŒ بە دوای فۆرمی جیاوازدا دەگەڕێ، تاکوو سەربەخۆییی خۆی بەرانبەر بە ناسنامه‌ÛŒ کوردستانی لەدەس نەدا و، ÙˆÛ•Ú© ناوەندێکی مێژوویی بمێنێتەوە.

کاتێک نموونەیەک Ù„Û• دەسەڵاتی ئیداری Ù„Û• ناوچەیەکدا هەبێ، Ù„Û•Ú¯Û•Úµ خۆیدا ناوەندی کەلتووری Ùˆ بەرهەمی مێژووییش ساز دەکات؛ واتا دەسەڵاتداری، دەبێتە هۆکاریک Ú©Û• ماددەی فکریش بەرهەم بێت تاکوو Ù„Û•Ùˆ ڕێگەیه‌ÙˆÛ• توانا Ùˆ شەرعییەت ببەخشێتە شێواز Ùˆ دابەزینی دەسەڵاتداری. Ù„Û•Ù… بوارەدا کاتێک دار Ùˆ موڵکی بابان هەبووە، هاوکات بواری کەلتوور Ùˆ ڕۆشنبیرییش Ú¯Û•Ø´Û•ÛŒ کردووە، کاتێک ئەم بوارە Ú¯Û•Ø´Û• دەکات، دەبێتە Ù‡Û†ÛŒ ئەوەی Ú©Û• Ù¾ÛŽØ´ ناوچانەی تر بکەوێت Ú©Û• هەڵگری ئەم تایبەتمەندییە نین. بۆیە ئەمرۆیشی لەگەڵدا بێ، سلێمانی خۆی بە ناوەند Ùˆ پایتەختی ڕۆشنبیریی کوردی دەزانێ و، ئەمە ÙˆÛ•Ú© سەرمایەیه‌Ú© سەیر دەکات Ú©Û• خۆی Ù„Û• بواری مەعریفییەوە Ù„Û• بەش Ùˆ شارەکانی تری کوردستان سەرتر بزانێ  و، Ù„Û•Ùˆ ڕێگەیه‌ÙˆÛ• بونیادەکانی مانای خۆی Ù„Û• ئاستێکدا نەبینێ Ú©Û• ئاوێتەی ئەو شوێنانەی تر بێ، Ú©Û• مێژوویان ناگاتە ئەوان Ùˆ ئەزموونی ڕۆشنبیرییان Ú©Û•Ù…Û•.

جه‌Ù†Ú¯ÛŒ سارد، ئەو وێستگە گرینگە بوو Ú©Û• Ù„Û• کوردستانیش ژینگەی خۆی دیتەوە. بە هاتنی ئەم ئایدۆلۆژییە، وردەناسنامه‌ÛŒ سلێمانی گوتارێکی دیتەوە Ú©Û• پاڵی Ù¾ÛŽÙˆÛ• بدات و، میراتی Ø´Û†Ú•Ø´ÛŒ ئەیلوول بباتە ژێر پرسیارەوە. بە مانایەکی تر، ئەم ئایدۆلۆژییە، بوو بە کەرەسەیەک بە دەست ئەو ورده‌ناسنامه‌ÙˆÛ• تاکوو بە پێخۆری مێژوویی Ùˆ ڕۆشنبیری، ناوەندێکی سیاسی بۆ خۆی دابمەرزێنێت. ئەم ناوەندە ساز بوو و، دواجار وای کرد Ú©Û• Ø´Û•Ú•ÛŒ خۆکوژی Ùˆ "ڕێككه‌وتننامه‌ÛŒ ستراتیژی"ÛŒ Ù„ÛŽ بکەوێتەوە. بەگشتی ئایدۆلۆژیی چەپ، بوو بە Ù‡Û•ÙˆÛŽÙ†ÛŽÚ© تاکوو بنەمایەکی سەردەمییانە بۆ ویستە ناسنامه‌یییەکانی ساز بکات و، Ù„Û• قەیرانی پەراوێزبوون ڕزگاری بکات.

بەگشتی وردەناسنامەی سلێمانی، Ù‡Û•ÙˆÚµÛŒ داوە Ú©Û• بە کەڵکوەرگرتن Ù„Û• مێژوو، کەلتوور Ùˆ ئایدۆلۆژی، بوونی خۆی بەردەوامی Ù¾ÛŽ بدات Ùˆ Ú•ÛŽÚ¯Û• بە ناسنامەی سەرەوەی خۆی، واتا ناسنامەی نەتەوەیی نەدات Ú©Û• جێگه‌ÛŒ Ù¾ÛŽ Ù„ÛŽÚ˜ بکات. بە واتایەکی تر ئەم وردەناسنامەیه‌ هەیمەنەیەکی بۆ خۆی پێناسە کردووە Ú©Û• تەنیا گرێدراوی ئەمرۆ نییە، بەڵکوو Ù„Û• پرۆسەیەکدا بەرهەم هاتووە.

گۆڕان وەک نوێکەرەوەی وردەناسنامەی سلێمانی

بزووتنەوەی گۆڕان Ù„Û• پێشخانێکەوە هاتووه‌تە ناو سیاسەتەوە، Ú©Û• کاراکتەرە سەرەکییەکانی ناو ئەم بزاڤە باوەریان بە مێژوو، کەلتوور Ùˆ باڵادەستیی ئایدۆلۆژیکی ئەم وردەناسنامەیه‌ هەیە. Ù„Û• بنه‌Ú•Ù‡‌تدا، گۆڕان بەرهەمی دوو بابەتی بەیەکەوەگرێدراوە. یەکەمیان كه‌وموكوڕییەکانی دەسەڵاتداریی کورد Ù„Û• باشوور و، ئەوی تریان شکست یان لاوازیی گوتاری وردەناسنامه‌ÛŒ سلێمانی بەرانبەر بە هەولێر. كه‌موكوڕیی دەسەڵاتداریی کوردی، Ù‡Û•ÙˆÛŽÙ†ÛŒ ئەوە بوو Ú©Û• گۆڕان Ù„Û• دابەزین بەرەو Ú©Û†Ù…Û•ÚµÚ¯Ù‡‌ÛŒ باشوور، بتوانێ لایه‌نگر بۆ خۆی Ú©Û† بکاتەوە و، لاوازیی ناسنامه‌ÛŒ سلێمانی بەرانبەر بە هەولێر، بوو بە Ù‡Û•ÙˆÛŽÙ†ÛŒ ئەوەی Ú©Û• یەکگرتوویی Ùˆ نوێنەرایەتیی خۆی سەبارەت بەم وردەناسنامه‌یە سەقامگیر بکات، یان خۆی ÙˆÛ•Ú© نوێنەری ئەو ورده‌ناسنامه‌یە بداتە ناسین. گۆڕان Ù„Û• بەئەنجامگەیاندنی ئەم سیاسەتە، بە لاوازکردنی یەکێتی، سەر کەوت. بەڵام کاتێک هاتە مەیدانی هەولێرەوە، تێکەڵ بە ئیدارەی هەرێمی کوردستان بوو. Ù„Û•Ù… نێوەدا پرسی سەرۆکی هەرێمی کوردستان، Ú©Û• ئەوان ÙˆÛ•Ú© نوێنەر Ùˆ باڵادەستی ناسنامه‌ÛŒ سەرووی خۆیان هەژماری دەکەن، بوو بە وێستگەیەک Ú©Û• ئیتر گۆڕان نەتوانێ Ú•ÛŽÚ¯Ù‡‌یەکی بۆ ببینێتەوە و، ناچار گەییشتنە ئەو ئەنجامەی Ú©Û•ØŒ کۆتایییەکەی گەڕانەوەیه‌ بۆ مودێلی فیدراڵیی پارێزگاکان.

گۆڕان Ù„Û• پرۆسەی خۆڕێکخستندا، لەیادی نەکرد Ú©Û• Ù„Û• Ú† پیشخانێکی مێژووییدا Ú¯Û•Ù…Û• دەکات، Ù„Û• بیری نەکرد Ú©Û• پاڵ بە Ú† کەلتوورێکەوە دەدات. بەڵام Ù„Û• هەمان کاتدا دەیزانی Ú©Û• ئایدۆلۆژیی چەپ، ئیتر ئەو مانا Ùˆ واتایەی نەماوە Ú©Û• پاڵی Ù¾ÛŽÙˆÛ• بدات و، Ù„Û•Ùˆ Ú•ÛŽÚ¯Û•ÙˆÛ• پاڵنەر Ùˆ هاندەری مانایی بۆ خۆی ساز بکات. لێرەدا بوو Ú©Û• گۆڕان بەرەو لیبرالیزم و، Ù„Û• نموونەی دەسەڵاتداریدا بەرەو نموونەی دامەرزاوەیی چوو. بە مانا لیبراڵییەکە، جه‌Ù†Ú¯ÛŒ یەکێتیی سۆسیال دیموکرات Ùˆ پارتی ناسیۆنالیستی، خستە دەستوری کاری خۆیەوە. سۆسیال دیموکراسی، یەکێتیی لاواز کرد Ùˆ ناچاری کرد Ù„Û• مودێلی پارتی نزیک ببێتەوە. Ù„Û• بەرانبەردا هەرچەند گرفتی بۆ مودێل Ùˆ گوتاری پارتی ساز کرد، بەڵام نەیتوانی Ù„ÛŽÛŒ بباتەوە.

Ù„Û• ئێستادا گۆڕان، Ú©Û• Ù„Û• Ú¯Û•Ù…Û• ناوخۆیییەکاندا تووشی Ú©ÛŽØ´Û• هاتووە و، Ù„Û• هەمان کاتدا گوتارەکەی مانا Ùˆ واتای جارانی نەماوە، پرسی فیدراڵیی پارێزگاکانی هێناوەتە Ú•Û†Ú˜Û•Ú¤Û•ÙˆÛ• تاکوو Ù„Û•Ùˆ ڕێگەیه‌ÙˆÛ• خۆی ÙˆÛ•Ú© نوێنەری وردەناسنامەکە بهێڵێتەوە. بەگشتی، بونیادی جه‌Ù†Ú¯Û•Ú©Û• Ù„Û• ئەساسی خۆیدا، جه‌Ù†Ú¯ÛŒ یەکگرتوویی Ùˆ نوێنەرایەتیی وردەناسنامه‌کەیە، Ú©Û• وا دەکات گۆڕان Ù„Û• هیچ سیاسەتێک سڵ نەکاتەوە. Ù„Û• لایەکی ترەوە گوشاری ئابووری، وا دەکات Ú©Û• گۆڕان بە دوای لەدەسنەدانی سۆزی هاوناسنامەکانی بڕوات و، گرینگ نییە Ú©Û• بەهاکەی Ù„Û• پانتای ناسنامەی نەتەوەی کورددا Ú†ÛŒ دەبێ.

دەرەنجام:

Ù„Û• کۆتاییدا دەتوانین ئاوا کورتی بکەینەوە، Ú©Û• ئەوەی Ù„Û•Ù… ڕۆژانە Ù„Û• پانتای سیاسیی کوردستان بەرانبەر بە یەکگرتووییی کوردستان دەکرێ، قەیرانی وردەناسنامەیە. قەیرانێک، Ú©Û• وێنای پەراوێزبوون، ÙˆÛ•Ú© مەترسی Ùˆ خەتەرێکی گەورە دەبینێ. کاتێک ئەم قەیرانە، بونیادی Ùˆ فراوان دەبێ، هێزێکی ÙˆÛ•Ú© گۆڕان سەرچاوەی کێشەکانی خۆی Ù„Û• کوردستان دەبینێ، Ù†Û•Ú© Ù„Û• ناوەندی داگیرکەرەوە. بۆیە ئاوێتەی هەموو گەمەیەک دەبێ، تاکوو "ئەوی تر"Û•Ú©Û•ÛŒ Ú©Û• هەولێر بێ، لاواز بکات Ùˆ خۆی Ù„Û• مەترسییەکان ڕزگار بکات. لێرەدایە Ú©Û• پرۆژەی فیدراڵیی پارێزگاکان، ÙˆÛ•Ú© دەرفەتێک دەبینرێ Ú©Û• Ù‡Û•Ù… بەرانبەرەکەی لاواز بکات و، هەمیش خۆی ÙˆÛ•Ú© فریاڕەسی هەڵگرانی وردەناسنامەکە بناسێنێت و، Ù„Û•Ù… ڕێگەیه‌ÙˆÛ• ژینگەی سیاسی Ùˆ کەلتووریی خۆی ئارام بکاتەوە. بەگشتی، بنه‌Ú†Ù‡‌ÛŒ گرفتەکان Ù„Û• ترسێکەوە سەرچاوە دەگرێ Ú©Û• کەڵەکەبوونی قەیرانەکانی ناو ئەم وردەناسنامه‌یه‌ØŒ پاڵیان Ù¾ÛŽÙˆÛ• دەنێ. ئەو ترسەی Ú©Û• ژێرخانی وردەناسنامه‌ÛŒ سلێمانی، ڕووبەرووی مەترسی دەکاتەوە و، ئیتر مەودایەک بۆ دار Ùˆ موڵکی بابان، ناوەندی ڕۆشنبیری Ùˆ باڵادەستیی ئایدۆلۆژیک ناهێڵێت. بۆیە ناسنامه‌یه‌Ùƒ Ù„Û• قەیراندا بێ، هه‌موو شیمانه‌ (ئیحتیمال)ÛŽÙƒ هه‌ڵده‌گرێ.

 
 
« سەردەمێک بۆ ڕووخانی سوپاکان
« ئۆجەلان؛ بارمتەی سیاسەت Ùˆ ئاسایش
« ژینگەی ئاسایشیی بارزانی Ù„Û•Ú¯Û•Úµ ئێران
« پارتی Ùˆ هاوپەیمانەکانی، Ù¾Û•Ú©Û•Ú©Û• Ùˆ لقەکانی
« کورد؛ پاش سەد ساڵ دەرکردن Ù„Û• مووسڵ
« تورکیا؛ هەرەسهێنانی گوتارەکان
« قەیرانی وردەناسنامەکان

پێناسە | پەیوەندی | ئەرشیف

هەموو مافەکان بۆ penus.krd پارێزراون