PÊNÛS
حیكایه‌تی لێنینیستێك كه‌ كۆشكی سپیی داگیر كرد!  

2017-03-20

حیكایه‌تی "لێنینیست"ÛŽÙƒ كه‌ كۆشكی سپیی داگیر كرد!

پێنووس: ئه‌Ù… پیاوه‌ به‌ دووه‌مین پیاوی به‌هێزی جیهان ده‌زانن. ته‌نانه‌ت هه‌ندێ كه‌س له‌Ùˆ بڕوایه‌دان كه‌ سه‌رۆككۆماری ڕاسته‌قینه‌ÛŒ ئه‌مریكا ئه‌وه،‌ نه‌Ùƒ ترامپ. ناوی "ستێڤان بێنۆن" (Stephen K. Bannon)Ù‡‌ و، ستراتیژیستی باڵا Ùˆ ئایدیۆلۆگی ئیداره‌ÛŒ دۆناڵد ترامپه‌.

Ú•Û†Ú˜ÛŒ 12ÛŒ نۆڤێمبه‌ری ساڵی 2013 بوو، كه‌ ستێڤان بێنۆن به‌شانازییه‌وه‌ ڕای Ú¯Ù‡‌یاند كه‌ ئه‌Ùˆ "لێنینیست"Ù‡‌ و، گوتی ئامانجی سه‌ره‌كیی ئه‌Ùˆ وه‌كوو لێنین، تێكشكاندن Ùˆ ڕووخاندنی مه‌كینه‌ یاخود ماشێنی ده‌ÙˆÚµÙ‡‌تییه‌. ستێڤان بێنۆن خوازیاری تێكشكاندنی سیسته‌Ù…ÛŒ سیاسیی هه‌نووكه‌ییی ئه‌مریكایه‌ و، Ú¯ÙˆÛŽ به‌ هیچ جۆره‌ سنوور Ùˆ به‌ربه‌ستێك له‌Ù… باره‌یه‌وه‌ نادات.

وه‌كوو ئه‌وه‌ÛŒ كه‌ Ú•Ù‡‌خنه‌گرانی ده‌رباره‌یه‌وه‌ ده‌ڵێن، ستێڤان بێنۆن نه‌ خۆی Ù¾ÛŽ پۆپۆلیستە Ùˆ ناسیۆنالیستێكی سپیپێست، به‌ڵكوو خۆی Ù¾ÛŽ لێنینیستە. لێنینیستێك كه‌ زیاتر گرنگی به‌ پابه‌ندبوونه‌ ئابوورییه‌كان ده‌دات و، له‌Ù… ڕیگه‌یشه‌وه‌ ده‌یه‌وێت سیسته‌Ù… Ùˆ ڕێكخستنێكی نوێ بنیات بنێت.

دروشمه‌كانی "ئاشتی بۆ خه‌ÚµÙƒ" Ùˆ " زه‌ÙˆÛŒ بۆ جوتیاران" Ùˆ "هه‌موو ده‌سه‌ڵات له‌ ده‌ست هاووڵاتیان"ØŒ هه‌مان ئه‌Ùˆ دروشمانه‌ بوون كه‌ لێنین به‌ خستنه‌ڕووی، توانیی سه‌ر‌نجی توێژه‌ Ú†Ù‡‌وساوه‌ Ùˆ بێبه‌شه‌كانی ڕووسیا بۆ لای خۆی ڕابكێشێت و، به‌ پاڵپشتی Ùˆ پشتیوانیی ئه‌Ù… هێزه‌ كۆمه‌ڵایه‌تییه‌ زۆره‌ØŒ ده‌سه‌ڵاتی سیاسی بخاته‌ Ú†Ù†Ú¯Ù‡‌وه‌.

"گواستنه‌وه‌ÛŒ ده‌سه‌ڵات بۆ Ú¯Ù‡‌Ù„" Ùˆ "ژیاندنه‌وه‌ÛŒ Ú¯Ù‡‌وره‌یی Ùˆ شكۆی له‌ده‌ستچووی ئه‌مریكا" Ùˆ "سه‌ره‌تا ئه‌مریكا"ØŒ دروشمگه‌لێكن كه‌ به‌Ù¾ÛŽÛŒ مۆدێلی لێنین بۆ كۆنترۆڵكردنی ده‌سه‌ڵات، له‌ هه‌ڵمه‌ته‌كانی هه‌ڵبژاردنی ئه‌مریكا له ‌لایه‌Ù† "دۆناڵد ترامپ"Ù‡‌وه‌ پێشكه‌Ø´ كران. ئایدیۆلۆگی نهێنی یاخود شاراوه‌ÛŒ ئه‌Ù… سیاسه‌ته،‌ ستێڤان بێنۆن بوو.

كه‌Ù… نین ئه‌Ùˆ كه‌سانه‌ÛŒ كه‌ بڕوایان وایه‌ ترامپ سه‌ركه‌وتنه‌كه‌ÛŒ له‌ هه‌ڵمه‌ته‌كانی هه‌ڵبژاردندا قه‌رزداری یارمه‌تی Ùˆ پاڵپشتییه‌ نهێنییه‌كانی ڕووسیا، به‌تایبه‌ت "پووتین"Ù‡‌. هه‌ر له‌ شرۆڤه‌كاران Ùˆ شیكه‌ره‌وه‌كانه‌وه‌ بگره،‌ تاوه‌كوو به‌رپرسانی ڕێكخراو Ùˆ دامه‌زراوه‌ ئاسایشییه‌كان له‌ ئه‌مریكا. سه‌د ساڵ له‌مه‌وبه‌ریش ئه‌ڵمانیا به‌ مه‌به‌ستی لاوازكردنی ڕووسیا، پشتیوانی Ùˆ پاڵپشتیی له‌ "بۆلشێڤیكه‌كان" كرد Ùˆ ئاماده‌كارییه‌كانی بۆ Ú¯Ù‡‌شت Ùˆ چوونی لێنین Ùˆ هاوكاره‌كانی بۆ "سه‌Ù† پێته‌رزبۆرگ" ئه‌نجام دا.

هه‌رچه‌نده‌ ئاماژه‌ÛŒ "ستێڤان بێنۆن" به‌ لێنینیستبوونی خۆی، زیاتر بۆ ڕوانگه‌كانی له‌ هه‌مبه‌ر كۆمه‌ÚµÚ¯Ù‡‌ Ùˆ ماشێنی ده‌ÙˆÚµÙ‡‌تی و، به‌تایبه‌ت ڕێوشوێن Ùˆ شێوازی به‌ده‌ستهێنانی ده‌سه‌ڵات، ده‌Ú¯Ù‡‌ڕێته‌وه‌.

ده‌Ù‚ÛŒ وته‌كه‌ÛŒ ترامپ له‌ بۆنه‌ÛŒ سوێندخواردنه‌كه‌ÛŒ وه‌كوو سه‌رۆككۆماری ئه‌مریكا، به‌Ù¾ÛŽÛŒ زانیاری Ùˆ ئاماژه‌كان،  له ‌لایه‌Ù† " ستێڤان بێنۆن"Ù‡‌وه‌ نووسراوه‌. له‌ناو وته‌كانی ترامپدا "Ú¯Ù‡‌Ù„" Ùˆ "خه‌ÚµÙƒ" Ú•Û†ÚµÛŽÙƒÛŒ سه‌ره‌ÙƒÛŒ Ùˆ ناوه‌ندییان هه‌بوو. ترامپ له‌ پێشكه‌شكردنی وته‌كه‌یدا وتبووی كه‌ له‌بیركراوان ئیتر هیچ كاتێك له‌بیر ناكرێن و، كاتی ئه‌وه‌ هاتووه‌ كه‌ "هه‌موو كه‌س Ú¯ÙˆÛŽ له‌ ده‌Ù†Ú¯ÛŒ ئه‌وان بگرن".

ترامپ هه‌ر له‌ سه‌روبه‌ندی پێشه‌كه‌شكردنی وته‌كانیدا وتبووی، تێچووی سه‌ره‌ÙƒÛŒ له‌سه‌ر شانی خه‌ÚµÙƒÛŒ ئاسایییه‌ به‌ڵام كه‌مینه‌یه‌ÙƒÛŒ بچووك، كه‌ÚµÙƒ له‌ ده‌سه‌ڵاتی سیاسی وه‌ده‌گرن. ترامپ وتبووی كه‌ خه‌ÚµÙƒÛŒ ئه‌مریكا هیچ سوودێكیان له‌ سامانی ئه‌مریكا وه‌ر‌نه‌گرتووه‌ و، به‌Ù… پێیه‌ ئه‌Ùˆ ده‌یه‌وێت كه‌ "ده‌سه‌ڵات بۆ خه‌ÚµÙƒ بگه‌ڕێنێته‌وه‌".

ترامپ Ú•Û†Ú˜ÛŒ 20ÛŒ جانیڤێریی به‌ "چركه‌ساتێكی مێژوویی" ناساندبوو. چركه‌ساتێك كه‌ به‌كرده‌وه‌ بزووتنه‌وه‌یه‌ÙƒÛŒ نوێ له‌دایك بووه‌ و، بڕیار وایه‌ سه‌رله‌نوێ سیسته‌Ù…ÛŒ ئه‌مریكا Ùˆ جیهان ‌ دابڕێژێته‌وه‌. هه‌ر له‌Ù… ڕوانگه‌یه‌وه‌یه‌ كه‌ زۆربه‌ÛŒ شرۆڤه‌كاران قسه‌ له‌ Ú†Ù‡‌مكگه‌Ù„ÛŒ "Ø´Û†Ú•Ø´" Ùˆ "دۆخی Ø´Û†Ú•Ø´Ú¯ÛŽÚ•ÛŒ" له‌ ئه‌مریكا ده‌كه‌Ù† و، وه‌رگرتنی ده‌سه‌ڵات له ‌لایه‌Ù† ترامپه‌وه‌ له جانیڤێریی ساڵی‌ 2017 له‌Ú¯Ù‡‌Úµ Ú¯Ù‡‌یشتنه‌ده‌سه‌ڵاتی "لێنین" له‌ ئۆكتوبه‌ری ساڵی 1917 به‌راورد ده‌كه‌Ù†.

ماڵپه‌Ú•ÛŒ Quartz Media وتارێكی ده‌رباره‌ÛŒ Ú¯Ù‡‌یشتنه‌سه‌رده‌سه‌ڵاتی ترامپی له‌ ئه‌مریكا بڵاو كردۆته‌وه‌ و، ئه‌وه‌ وه‌كوو‌ "وانه‌یه‌ÙƒÛŒ مێژوویی" ناوی Ù„ÛŽ ناوه‌.  ناونیشانی وتاره‌كه‌ به‌Ù… شێوه‌یه‌یه‌‌: "ده‌تانه‌ÙˆÛŽ كه‌ بزانن ترامپ Ùˆ بێنۆن Ú† به‌رنامه‌یه‌كیان له‌ مێشكدایه‌ØŸ چاوێك به‌ ڕووسیای ساڵی 1917دا بخشێننه‌وه‌".

لێنین سه‌د ساڵ له‌مه‌وبه‌ر كۆنترۆڵكردن Ùˆ داگیركردنی ئیداره‌ Ùˆ ناوه‌نده‌كانی ته‌له‌فۆن Ùˆ تێلێگراف بۆ سه‌ركه‌وتنی Ø´Û†Ú•Ø´ÛŒ ساڵی 1917 به‌ ده‌ستنیشانكه‌ر هه‌ڵسه‌نگاندبوو. هه‌روه‌Ùƒ Ú†Û†Ù† تیمی ترامپ سه‌ركه‌وتنه‌كه‌یان له‌ هه‌ڵبژاردندا قه‌رزداری تۆڕه‌ كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان Ùˆ بڵاوكردنه‌وه‌ÛŒ هه‌واڵی ناڕاستن.  

" ستێڤان بێنۆن"ØŒ وه‌Ùƒ لێنین، خوازیاری كۆنترۆڵكردنی ماشینی ده‌ÙˆÚµÙ‡‌تییه‌ به ‌مه‌به‌ستی وێرانكردن Ùˆ له‌ناوبردنی. ده‌بێت سه‌ركه‌وتنی ترامپ Ùˆ سیاسه‌ته‌كانی ئیداره‌كه‌ی، له‌ چوارچێوه‌ Ùˆ سێبه‌ری ئه‌Ù… ئایدیۆلۆژییه‌دا شرۆڤه‌ بكه‌ین.

له‌ "لێنین"Ù‡‌وه‌ تا "دارت ویده‌ر"

" ستێڤان بێنۆن" هه‌Ù… خۆی به‌ لێنینیستە Ùˆ هه‌Ù… به‌ "دارت ویده‌ر"ØŒ كه‌سایه‌تییه‌ÙƒÛŒ خه‌یاڵیی فیلمه‌كانی "جه‌Ù†Ú¯ÛŒ ئه‌ستێره‌كان"ÛŒ جۆرج لوكاس. سیمبۆلی خراپه‌كاری كه‌ بڕوای به‌ Ú•Ù‡‌هه‌نده‌ ناپیرۆزه‌كانی ده‌سه‌ڵات هه‌یه‌ و، هه‌ÙˆÚµ ده‌دات كه‌ به‌ په‌یوه‌ندیكردن له‌Ú¯Ù‡‌Úµ هێزه‌ شه‌Ú•Ù‡‌نگێز Ùˆ شه‌یتانییه‌كان، ئیمپراتۆریی كه‌ونارای خۆی بنیات بنێت Ùˆ به‌هێزی Ùˆ پتەوی بكات.

هه‌ڵبژاردنی لێنین Ùˆ دارت ویده‌ر له ‌لایه‌Ù† " ستێڤان بێنۆن"ØŒ له‌خۆڕا Ùˆ به‌ڕێكه‌وت نییه‌. بابه‌تێك لێنین Ùˆ دارت لیده‌ر پێكه‌وه‌ گرێ ده‌دات، ئه‌وه‌یش پرسی هێز Ùˆ به‌ده‌ستهێنانی  ده‌سه‌ڵاتی سیاسییه‌. " ستێڤان بێنۆن" پاش 9 Ú•Û†Ú˜ له‌ سه‌ركه‌وتنی دۆناڵد ترامپ له‌ هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆكایه‌تیی ئه‌مریكادا له‌ یه‌كه‌مین وتووێژی خۆی وه‌Ùƒ ڕاوێژكاری باڵای هه‌ڵبژێردراوی ترامپ وتبووی: "دیك چێنی، دارت ویده‌ر Ùˆ شه‌یتان. ئه‌وه‌ واتا ده‌سه‌ڵات."

" ستێڤان بێنۆن" خۆی وه‌كوو ناسیۆنالیستێكی ئه‌مریكی Ùˆ ناسیۆنالیستێكی ئابووری ناساندووه‌. "ستێڤان بێنۆن" هه‌ر له‌ یه‌كه‌مین Ú•Û†Ú˜Ù‡‌كانی پاش سه‌ركه‌وتنی ترامپ، Ú•Ù‡‌خنه‌ÛŒ توندی له‌ سیاسه‌تی به‌جیهانیبوون گرتبوو و، گوتبووی كه‌ ئه‌Ù… سیاسه‌ته‌ بۆته‌ Ù‡Û†ÛŒ ماڵوێرانیی چینی كرێكاری ئه‌مریكا و، له‌ به‌رامبه‌ریشدا چینێكی ناوه‌ندی ده‌ÙˆÚµÙ‡‌مه‌ندی له‌ ئاسیا دروست كردووه‌. "ستێڤان بێنۆن" ئاماژه‌ÛŒ به‌وه‌ كردبوو كه‌ ئه‌Ú¯Ù‡‌ر ئێمه‌ بتوانین Ú•ÛŽÚ¯Ù‡‌ له‌Ù… Ú•Ù‡‌وته‌ بگرین، ده‌توانین بۆ ماوه‌ÛŒ 50 ساڵ به‌‌سه‌ر ئه‌Ù… وڵاته‌دا حوكمڕانی بكه‌ین.

ده‌سه‌ڵاتی "دارت ویده‌ر"ÛŒ كۆشكی سپی

ده‌سه‌ڵاتی ستێڤان بێنۆن یاخود ستیڤ بێنۆن له‌ كۆشكی سپیدا، Ú•Û†Ú˜ به ‌Ú•Û†Ú˜ له‌ زیادبووندایه‌. له‌ ڕاوێژكاری باڵاوه‌ تاكوو ستراتیژیست Ùˆ ئایدیۆلۆگی ئیداره‌ÛŒ ترامپ و، ئێستاكه‌یش دانانی ناوبراو وه‌كوو ئه‌ندامی جێگیر Ùˆ هه‌میشه‌ییی ئه‌نجومه‌Ù†ÛŒ ئاسایشی نه‌ته‌وه‌ییی ئه‌مریكا.

به‌Ø´ÛŽÙƒ له‌ شرۆڤه‌كاران، ستێڤان بێنۆن وه‌كوو پیاوی پشتی په‌رده‌ÛŒ ئیداره‌‌ÛŒ ترامپ ئاماژه‌ÛŒ Ù¾ÛŽ ده‌كه‌Ù†. ته‌نانه‌ت به‌شێك، ستێڤان بێنۆن وه‌كوو دووه‌Ù… به‌هێزترین پیاوی جیهان ده‌ناسێنن. به‌شێكیش بڕوایان وایه‌ كه‌ له ‌ڕاستیدا ئه‌وه‌  ستێڤان بێنۆنه‌ كه‌ سه‌رۆكی ڕاسته‌قینه‌ÛŒ ئه‌مریكایه‌ نه‌Ùƒ دۆناڵد ترامپ. بۆ نموونه‌ Trevor NoahØŒ بێژه‌ری ده‌یلی شۆ، كه‌ گوتبووی سه‌رۆككۆماری ڕاسته‌قینه‌ÛŒ ئه‌مریكا بێنۆنه،‌ نه‌Ùƒ ترامپ.

ستێڤان بێنۆن چیتر‌ ئه‌Ùˆ ئه‌كته‌ره‌ شاراوه‌یه‌ÛŒ كه‌مپه‌ینی هه‌ڵبژاردنی دۆناڵد ترامپ نییه‌. گۆڤاری "تایم" له‌ دوایین ژماره‌ÛŒ خۆیدا وێنه‌ÛŒ سه‌ربه‌رگ Ùˆ ڕاپۆرتی سه‌ره‌كیی خۆی بۆ بابه‌تی ستێڤان بێنۆن ته‌رخان كردبوو. ئه‌Ù… بابه‌ته‌ ته‌نیا تایبه‌ت به‌ گۆڤاری تایم نییه‌. زۆربه‌ÛŒ بڵاوكراوه‌ نێوده‌ÙˆÚµÙ‡‌تییه‌كان له‌ ڕۆژانی ڕابردوودا، گرنگییان به‌ Ú•Û†ÚµÛŒ ستێڤان بێنۆن داوه‌. له‌ گۆڤاره‌كانی "شپیگڵ" Ùˆ "دیتسایت" تاوه‌كوو گۆڤار Ùˆ بڵاوكراوه‌ ئینگلیزیزمانه‌كانی وه‌كوو "گاردیه‌Ù†" Ùˆ "نیویۆرك تایمز".

تا ئه‌Ùˆ كاته‌ÛŒ كه‌ دۆناڵد ترامپ Ú¯ÙˆÛŽ له‌ پێشنیاز Ùˆ به‌رنامه‌كانی ڕاوێژكار Ùˆ ستراتیژیست Ùˆ ئایدیۆلۆگی خۆی ده‌گرێت،  ئه‌Ù… پرسه‌ÛŒ كه‌ "دارت ویده‌ر"ÛŒ كۆشكی سپی، پیاوی پله‌ یه‌Ùƒ یاخود پله‌ دووی سیاسه‌تی ئه‌مریكایه‌ØŒ زۆر گرنگ نییه‌.  ئه‌وه‌ ڕوون Ùˆ ئاشكرایه‌ كه‌ دۆناڵد ترامپ زانستی تیۆری Ùˆ سیاسیی پێویستی بۆ ئیداره‌كردنی ئه‌مریكا نییه‌. هه‌ر ئه‌وه‌یش Ú•Û†Úµ Ùˆ گرنگیی كه‌سانی وه‌كوو "ستێڤان میله‌ر" Ùˆ " ستێڤان بێنۆن" دووهینده‌ ده‌كاته‌وه‌.

ستێڤان بێنۆن چیی ده‌وێت؟

ستێڤان بێنۆن كه‌سێكی توندڕه‌Ùˆ Ùˆ ڕاستڕه‌وه‌. دژایه‌‌تیی ئه‌Ùˆ له‌Ú¯Ù‡‌Úµ ئیسلام Ùˆ موسڵماناندا پرسێك نییه‌ كه‌ ناوبراو شاردبێتییه‌وه‌. Ú†Ù‡‌ندین جار گوتوویه‌تی كه‌ پێویسته‌ جیهانی ئازاد به‌ جه‌ختكردنه‌وه‌ له‌سه‌ر بنه‌ما Ùˆ به‌هاكانی كریستیان-جووله‌كه‌ ڕووبه‌ڕووی مه‌ترسییه‌كانی ئیسلام له‌ جیهاندا ببێته‌وه‌. سیاسه‌تی Ú•ÛŽÚ¯Ù‡‌گرتن له‌ هاتنه‌ژووره‌وه‌ÛŒ هاووڵاتیانی 7 وڵاتی موسڵمان بۆ ئه‌مریكا، به‌شێكه‌ له‌Ùˆ‌ سیاسه‌تانه‌ÛŒ كه‌ ستێڤان بێنۆن به‌سه‌ر ترامپدا سه‌پاندوویه‌تی.

 Ø³ØªÛŽÚ¤Ø§Ù† بێنۆن به‌ئاشكرا ئه‌وه‌ÛŒ ڕاگه‌یاندووه‌ كه‌ كێشه‌ÛŒ بنچینه‌ییی ئه‌مریكا پرسی كۆچبه‌رانه‌. بێنۆن له‌Ù… باره‌یه‌وه‌ هیچ جیاوازییه‌ÙƒÛŒ ئه‌وتۆ له ‌نێوان كۆچبه‌ره‌ یاسایی Ùˆ نایاسایییه‌كان دانانێت. ناوبراو بڕوای وایه‌ كه‌ هۆكاری سه‌ره‌كیی دواكه‌وتووییی كۆمه‌ڵایه‌تی Ùˆ بێكاریی به‌رفراوان له‌ ئه‌مریكا، بۆ دیارده‌ÛŒ كۆچبه‌ران ده‌Ú¯Ù‡‌ڕێته‌وه‌.

ستێڤان بێنۆن باسی له‌ جه‌Ù†Ú¯ له‌ دژی جیهانی ئیسلام كردووه‌. جه‌Ù†Ú¯ÛŽÙƒÛŒ پیرۆز، كه‌ به‌ بڕوای بێنۆن Ú†Ù‡‌ندین ساڵه‌ ده‌ستی Ù¾ÛŽ كردووه‌ و، به‌Ù… زووانه‌یش Ú•Ù‡‌هه‌ندێكی به‌ربڵاو Ùˆ به‌رفراوان به‌خۆیه‌وه‌ ده‌گرێت. تیۆرییه‌Ùƒ هاوشێوه‌ÛŒ ئه‌Ùˆ بابه‌ته‌ÛŒ كه‌ "ساموئێل هانتینگتۆن" له‌ "پێكدادانی شارستانییه‌ته‌كان"دا خستبوویه‌ ڕوو.

به‌Ù¾ÛŽÛŒ بنه‌ماكانی تیۆریی هانتینگتۆن، ته‌وه‌ری سه‌ره‌كیی ستراتیژیی بێنۆن له‌سه‌ر دوو جه‌Ù†Ú¯ دانراوه،‌ كه‌ ده‌رفه‌تی خۆلێلادانی نییه‌. یه‌كێكیان جه‌Ù†Ú¯ له‌Ú¯Ù‡‌Úµ چین و، ئه‌وه‌ÛŒ تریان جه‌Ù†Ú¯ له‌Ú¯Ù‡‌Úµ جیهانی ئیسلام. پێشتر هانتینگتۆن‌ ئاماژه‌ÛŒ به‌ هه‌ماهه‌Ù†Ú¯ÛŒ Ùˆ نزیكایه‌تیی ناچاریی نێوان چین Ùˆ وڵاتانی ئیسلامی كردبوو. پێشبینییه‌Ùƒ كه‌ ئێستا‌ له‌ بیر Ùˆ بۆچوونه‌ سیاسییه‌كانی بێنۆن Ùˆ ئه‌نجومه‌Ù†ÛŒ ئاسایشی نه‌ته‌وه‌ییی ئه‌مریكا Ùˆ ئیداره‌ÛŒ دۆناڵد ترامپدا Ú•Ù‡‌Ù†Ú¯ÛŒ داه‌وه‌ته‌وه‌.

بێنۆن به‌دوای شۆڕشێكه‌وه‌یه‌. Ø´Û†Ú•Ø´ÛŽÙƒ كه‌ له‌ Ú•ÛŽÚ¯Ù‡‌ÛŒ دروشمه‌كانی ڕزگاركردنی چین Ùˆ توێژه‌كانی ژێره‌وه‌ÛŒ ئه‌مریكا له‌ هه‌ژاری Ùˆ بێبه‌شی، ئامانجی ئه‌وه‌یه‌ به‌سه‌ر ئه‌مریكا Ùˆ پاشان هه‌موو جیهاندا زاڵ Ùˆ باڵاده‌ست بێت‌. Ú¯Ù‡‌یشتن به‌ ئامانج Ùˆ مه‌به‌ستێكی له‌Ù… Ú†Ù‡‌شنه،‌ ئیستا له‌ سیسته‌Ù…ÛŒ سیاسیی هه‌نووكه‌ییی ئه‌مریكادا ئه‌Ú¯Ù‡‌ری جێبه‌جێكردنی نییه‌. به‌Ù… پێیه‌یش بینۆن باس له‌ تێكشكاندنی ماشێنی ده‌ÙˆÚµÙ‡‌تی ئه‌مریكا ده‌كات و، له‌Ù… Ú•Ù‡‌وته‌یشدا خوازیاری هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ÛŒ په‌یماننامه‌كان Ùˆ به‌ڵێنه‌ نێوده‌ÙˆÚµÙ‡‌تییه‌كانی ئه‌مریكایه‌.

ناسیۆنالیزمی هاری ستێڤان بێنۆن، خۆی له‌ دروشمی "یه‌كه‌Ù… جار ئه‌مریكا" ده‌رده‌خات. سیاسه‌تێك كه‌ Ú¯Ù‡‌ڕاندنه‌وه‌ÛŒ شكۆ Ùˆ Ú¯Ù‡‌وره‌ییی ئه‌مریكای، كردۆته‌ ئامانجی خۆی. ستێڤان بێنۆن كه‌ پێشووتر ماڵپه‌Ú•ÛŒ ڕاستی توندڕه‌ÙˆÛŒ "برایت بارت"ÛŒ به‌ڕێوه‌ ده‌برد Ùˆ ئاراسته‌ ده‌كرد، Ú†Ù‡‌ندین كه‌ره‌ت بیروباوه‌Ú•Ù‡‌ ڕاسیستی Ùˆ ناسیۆنالیستییه‌كانی خۆی خستۆته‌ ڕوو. ئه‌Ùˆ بیرۆكانه‌یش نه‌Ùƒ ته‌نیا بوونه‌ته‌ Ù‡Û†ÛŒ تووڕه‌یی Ùˆ Ú•Ù‡‌خنه‌ÛŒ دیموكراته‌كان، به‌ڵكوو بوونه‌ته‌ Ù‡Û†ÛŒ Ú•Ù‡‌خنه‌ÛŒ به‌Ø´ÛŽÙƒ له‌ هێزه‌كانی سه‌ر به‌ كۆمارییه‌كان.

كارتێر Ùˆ باڵیۆزخانه‌ÛŒ ئه‌مریكا له‌ تاران

ستێڤان بێنۆن، كاری خۆی وه‌كوو به‌رپرسی بنكه‌ سه‌ربازییه‌كانی ئه‌مریكا، به‌ ئۆقیانووسی هێدی ده‌ست Ù¾ÛŽ كردووه‌. كاتێك كه‌ له‌ ئێران Ø´Û†Ú•Ø´ÛŒ ئیسلامی ڕووی دا، بێنۆن پیاوێكی بیست Ùˆ شه‌Ø´ ساڵان بوو Ùˆ وه‌كوو یه‌ÙƒÛŽÙƒ له‌ هێزه‌كانی سه‌ر كه‌شتیی سه‌ربازیی فۆستر له‌ ئۆقیانووسی هێدی، ئه‌ركی خۆی به‌جێ ده‌Ú¯Ù‡‌یاند. هه‌ر له‌Ùˆ كاته‌دا بوو كه‌ پرسی داگیركردنی باڵیۆزخانه‌ÛŒ ئه‌مریكا Ùˆ به‌بارمته‌گرتنی دیپلۆماته‌كان له‌ تاران هاته‌ ئاراوه‌. بێنۆن له‌ سیاسه‌تی "جیمی كارته‌ر" ده‌رباره‌ÛŒ ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ له‌Ú¯Ù‡‌Úµ پرسی به‌بارمته‌گرتنی دیپلۆماته‌ ئه‌مریكییه‌كان ناڕازی بوو و، له‌سه‌ر ئه‌Ùˆ بڕوایه‌ بوو كه‌ پێویسته‌ ئه‌مریكا ڕێوشوێنی زۆر توندتر له‌ دژی ئێران بگرێته‌ به‌ر.

بینۆن له‌ چاوپێكه‌وتنه‌كانی خۆیدا ئاماژه‌ÛŒ به‌وه‌ كردووه‌ كه‌ پرسی به‌بارمته‌گرتنی دیپلۆماته‌ ئه‌مریكییه‌كان، كاریگه‌ریی قووڵی كردووه‌ته‌ ‌سه‌ر ڕوانگه‌ سیاسییه‌كه‌ÛŒ. كاریگه‌رییه‌كانیشی له‌ ماڵپه‌Ú•ÛŒ ڕاستی توندڕه‌ÙˆÛŒ "برایت بار" به‌ئاشكرا ده‌بینرێت. ناوبراو به‌رپرسارێتیی ئه‌Ù… ماڵپه‌Ú•Ù‡‌ÛŒ له‌ نێوان ساڵانی 2012 تاوه‌كوو 2016  Ù„Ù‡‌ ئه‌ستۆدا بووه‌ و، خۆیشی له‌Ù… ماڵپه‌Ú•Ù‡‌دا Ú†Ù‡‌ندین بابه‌تی بڵاو ده‌كرده‌وه‌. بابه‌ته‌كانیشی، Ù¾Ú• بوون له‌ ناوه‌Ú•Û†ÙƒÛŒ ڕاسیستی Ùˆ توندڕه‌وانه‌.

ستێڤان بێنۆن؛ ڤێرژنی زیره‌كیی ترامپ

ستێڤان بێنۆن ترس Ùˆ دڵه‌ڕاوكێ، وه‌كوو تاریكی به‌ ئه‌رێنی پێناسه‌ ده‌كات. له‌ وتووێژێكدا كه‌ بێنۆن له‌ ساڵی 2010 له‌Ú¯Ù‡‌Úµ ماڵپه‌Ú•ÛŒ "ڕیژمۆن تایمز دیسپێچ"دا ئه‌نجامی داوه‌ گوتوویه‌تی: "ترس شتێكی باشه‌ØŒ چونكه‌ ده‌بێته‌ Ù‡Û†ÛŒ كرده‌وه‌ Ùˆ جووڵانی مرۆڤ."  Ø¨Ù‡‌Ù… پێیه‌یش، پێویسته‌ كۆمه‌ÚµÚ¯Ù‡‌ Ùˆ خه‌ÚµÙƒ بجووڵێنین. هه‌روه‌كوو ئه‌Ùˆ كاره‌ÛŒ كه‌ بێنۆن له‌ فیلمه‌كه‌ÛŒ خۆیدا به‌ ناوی "Ù†Û•ÙˆÛ•ÛŒ سفر" ئه‌نجامی دابوو و، هه‌روه‌ها Ú•ÛŽÙƒ ئه‌Ùˆ كاره‌ÛŒ كه‌ ترامپ له‌ كاتی پێشكه‌شكردنی وته‌كانیدا، به‌تایبه‌ت له‌ كاتی سوێندخوارد‌نه‌كه‌یدا، ئه‌نجامی دا.

گۆڤاری ئه‌ڵمانیی "دی تسایت" (Die Zeit)ØŒ بێنۆن به‌ ڤێرژنی زیره‌كیی ترامپ ده‌زانێت. كه‌سێكی خۆویست، كه‌ حه‌زی زۆری له‌ خۆیه‌تی Ùˆ له‌ Ú•ÛŽÚ¯Ù‡‌ÛŒ ویست Ùˆ ئیراده‌یه‌ÙƒÛŒ پته‌وه‌وه‌ØŒ له‌ هیچ هه‌ÙˆÚµÛŽÙƒ بۆ Ú†Ù‡‌سپاندنی ئایدیا Ùˆ بیروباوه‌Ú•Ù‡‌كانی خۆی سڵ ناكاته‌وه‌. ته‌نانه‌ت ئه‌Ù… گۆڤاره‌ Ù¾ÛŽÛŒ وایه‌ كه‌ ئه‌Ú¯Ù‡‌ر پێویست بكات، بینۆن له‌ژێر سایه‌ÛŒ ترامپیش دێته‌ ده‌ره‌وه‌. چونكه‌ بیروباوه‌Ú•Ù‡‌ سیاسییه‌كانی ناوبراو له‌سه‌ر بنه‌مای دابه‌شكردنی جیهان بۆ دوو به‌ره‌ÛŒ باش Ùˆ خراپه‌ و، به‌Ù… پێیه‌یش هیچ ئه‌ڵته‌رناتیڤێكی دیكه‌ له‌ ئارادا نییه‌. یان كه‌سێك له‌Ú¯Ù‡‌Úµ ئێمه‌یه‌ یاخود له‌ دژی ئێمه‌یه‌. ئه‌مه‌ دروشمی سه‌ره‌كیی ستێڤان بێنۆنه‌. ناوبراو بڕوای وایه‌ كه‌ له‌ Ú¯Ù‡‌مه‌ÛŒ "تاج Ùˆ ته‌خت"دا له‌ دوو ئه‌Ú¯Ù‡‌ر زیاتر له‌ ئارادا نییه‌: یان سه‌ركه‌وتن، یان مه‌رگ.

 

سه‌رچاوه‌:

http://www.dw.com

بۆ خوێندنه‌وه‌ÛŒ زیاتر له‌سه‌ر ئه‌Ù… پرسه‌ ده‌توان بڕواننه‌:

  1. https://www.nytimes.com/2017/01/26/business/media/stephen-bannon-trump-news-media.html?_r=0
  2. http://www.euronews.com/2017/01/31/meet-steve-bannon-trumps-front-man-to-fight-all-wars
  3. http://www.bbc.co.uk/programmes/b082szm5
  4. http://www.bbc.com/persian/blog-viewpoints-38882161
  5. http://www.cosmopolitan.com/politics/a8288455/who-is-steve-bannon-trump-chief-strategist/

 

 

 

 

پێناسە | پەیوەندی | ئەرشیف

هەموو مافەکان بۆ penus.krd پارێزراون